5 cuốn sách hay nhất về 5 nhà tài phiệt Mỹ nổi tiếng nhất thế kỷ 19

Thế kỷ 19, nước Mỹ chìm trong đổ vỡ và khủng hoảng vì nội chiến. Nhưng cuộc khủng hoảng đó cũng mở ra những cơ hội lớn lao để các nhà tài phiệt, dòng họ lớn tham gia vào công cuộc tái thiết, kiến thiết nước Mỹ, đồng thời xây dựng nên đế chế hùng mạnh của chính mình. 

Theo các chuyên gia nghiên cứu về nước Mỹ, sau nội chiến, nước Mỹ rộng lớn cần rất nhiều năng lượng, dầu mỏ để thắp sáng, vận hành máy móc phát triển sản xuất, và đây chính là cơ hội để John D. Rockefeller thành lập nên Tập đoàn Standard Oil, kiểm soát gần như toàn bộ ngành công nghiệp này, trở thành ông vua dầu mỏ của nước Mỹ. Trong ngành tài chính, J.P Morgan cũng nắm được nhu cầu về dòng tiền khổng lồ của chính phủ, đáp ứng nó và trở thành ông vua ngân hàng của xứ sở cờ hoa. Andrew Carnegie thì thấy được nhu cầu khổng lồ về sắt thép, và lập nên đế chế thép nổi danh của mình. 

Nước Mỹ cũng cần phát triển giao thông đường sắt để vận chuyển máy móc, con người, khai phá những vùng đất tiềm năng, vận chuyển hàng hóa qua lại giữa các vùng miền… đây là cơ hội để Cornelius Vanderbilt nắm lấy để xây dựng nên đế chế đường sắt độc quyền lớn nhất nước Mỹ. Chậm hơn một chút, khi nhận thấy nhu cầu sở hữu một chiếc xe hơi để chủ động việc đi lại của các gia đình Mỹ tăng cao, Henry Ford đã chộp lấy cơ hội đó, làm ra chiếc xe Model T, để trở thành ông vua ô tô của nước Mỹ. 

Tìm hiểu về cuộc đời, sự nghiệp kinh doanh của những nhà đại tư bản hàng đầu nước Mỹ trong thế kỷ 19 này là điều mà bất cứ người làm kinh doanh, đặc biệt là các chủ doanh nghiệp cũng cần để ý đến. Ở đó không chỉ có những bài học kinh doanh đắt giá giúp họ vươn tới đỉnh cao sự nghiệp, mà còn là kinh nghiệm cân bằng cuộc sống, nuôi dưỡng, phát triển các thế hệ kế cận, giúp tiếp tục gìn giữ và phát triển đế chế/ tập đoàn cho đến mãi về sau- điều mà bất cứ một người chủ doanh nghiệp nào cũng mong muốn… Trong bài viết này, tôi sẽ giới thiệu với các bạn 5 cuốn sách hay nhất về 5 nhà tài phiệt Mỹ nổi tiếng nhất thế kỷ 19: Titan- Gia tộc Rockefeller, Gia tộc Morgan, Tự truyện Andrew Carnegie, The first tycoon, Tại sao chúng ta nghèo- Tự truyện Henry Ford. 

Titan- Gia tộc Rockefeller (Titan- The Life of John D. Rockefeller) 

Titan_ Gia tộc Rockefeller

Có hàng trăm cuốn sách viết về John D. Rockefeller và gia tộc Rockefeller, nhưng chỉ có một số ít tác phẩm được đánh giá cao, trong đó có “Titan- Gia tộc Rockefeller” của tác giả từng đạt giải Putlizer Ron Chernow. Với kinh nghiệm cũng như đặc quyền riêng có của một nhà sử học, nhà báo, người viết tiểu sử dày dặn kinh nghiệm; tác giả Ron Chernow đã đào sâu và nghiên cứu hàng chục nghìn trang tư liệu, những bài phỏng vấn… chưa từng được công bố về nhà tài phiệt, cũng như đế chế Standard Oil của ông; để cung cấp cho công chúng một bức chân dung sáng rõ về cuộc đời, sự nghiệp của nhà đại tư bản, ông trùm bí ẩn từng có thời khuynh đảo ngành dầu lửa Mỹ John D. Rockefeller. 

Là bậc thầy cải trang, John D. Rockefeller, đã dành cả đời để che đậy nhiều tính cách khác nhau bằng sự im lặng, trốn tránh dưới các lớp vỏ bí hiểm khó xác thực. Ông là người được tôn vinh vì những hoạt động từ thiện hào phóng nhất thời đại của mình, đồng thời cũng bị phỉ báng đầy cay độc vì việc coi thường Chính phủ, sự tham lam và những thủ đoạn ác độc không từ để tiêu diệt đối thủ cạnh tranh trong kinh doanh, kiểm soát đến 90% thị trường dầu lửa nước Mỹ. Bên cạnh đó, cuốn sách cũng cung cấp cho độc giả sự phát triển của đế chế Rockefeller qua 6 đời tiếp theo với 107 người thừa kế. 

Ngay khi được xuất bản, “Titan- Gia tộc Rockefeller” đã trở thành tác phẩm bán chạy nhất nước Mỹ và được đề cử Giải National Book Critics Circle Adwards. 

Không chỉ hữu ích với những người quan tâm tìm hiểu, học hỏi những bí quyết kinh doanh từ nhà tài phiệt hàng đầu nước Mỹ này, cuốn sách “Titan- Gia tộc Rockefeller” còn hữu ích với các nhà lãnh đạo, quản lý quan tâm đến vai trò xác đáng của Chính phủ, đồng thời nhìn nhận rõ tại sao độc quyền lại là một sự phát triển đáng sợ trong nền kinh tế. 

Gia tộc Morgan (The house of Morgan)

Gia tộc Morgan (The house of Morgan)

Đây tiếp tục là một tác phẩm nổi tiếng khác của tác giả Ron Chernow về đế chế ngân hàng nổi danh, đồng thời cũng bí ẩn nhất Hoa Kỳ. Với thế lực của mình, đế chế Morgan đã biến nền kinh tế non trẻ của Mỹ thành một cường quốc công nghiệp mạnh nhất thế giới và khiến trung tâm tài chính thế giới dịch chuyển từ London sang New York. 

Và trong cuốn sách “Gia tộc Morgan”- nhận được Giải thưởng Sách Quốc gia Mỹ năm 1990 – tác giả Ron Chernow đã cung cấp cho độc giả bức tranh toàn cảnh về gia tộc lẫy lừng này kể từ năm 1838 đến năm 1989, qua bốn thế hệ thay nhau nắm giữ, chèo lái và phát triển đế chế, trải qua sự phồn vinh, sụp đổ, rồi lại hồi sinh ngoạn mục ít ai có thể ngờ tới. 

Không chỉ phục vụ cho nhiều gia tộc đình đám; cung cấp tài chính cho nhiều gã khổng lồ trong ngành công nghiệp, Gia tộc Morgan còn có mối liên kết thân thiết với chính phủ, mỗi động thái của J. P. Morgan & Co. đều gây ảnh hưởng lớn đến chính sách ngoại giao của nước Mỹ với các quốc gia lớn trên thế giới. 

Câu chuyện về các ngân hàng Morgan được tác giả Ron Chernow viết ra trong cuốn sách “Gia tộc Morgan” này cũng chính là lịch sử của nền tài chính Anglo-Mỹ. Trong 150 năm, các ngân hàng này vẫn giữ vị trí trung tâm trong mỗi đợt hoảng loạn, bùng nổ và sụp đổ của phố Wall hay ở thành phố London. Chúng dự báo các cuộc chiến tranh và thời kỳ suy thoái, các vụ tai tiếng và điều trần, những vụ đánh bom và nỗ lực ám sát. Không một đế chế tài chính nào trong thời hiện đại duy trì tính ưu việt ổn định như vậy. 

“Chúng ta sở dĩ có thể đoán định phần nào được Tương lai, chính là bởi những quy luật của Quá khứ, thường lặp lại”. Biên niên sử nhà Morgan là tấm gương mà qua đó, độc giả có thể nghiên cứu những thay đổi trong phong cách, đạo đức và nghi thức của nền tài chính cấp cao, từ đó soi chiếu, rút ra những bài học bổ ích cho chặng đường phát triển của nền tài chính nước nhà, vốn đi sau nước Mỹ cả thế kỷ. Và cuốn sách “Gia tộc Morgan” là cuốn sách không thể thiếu cho tất cả những ai quan tâm đến tài chính, kinh doanh; bởi đúng như Charles Dow đã nói: “Hiểu được hai từ ‘giá trị’ đồng nghĩa với việc hiểu được ý nghĩa của thị trường.” 

Tự truyện Andrew Carnegie 

Tự truyện Andrew Carnegie

Không có gì tuyệt vời hơn việc được học hỏi những kinh nghiệm kinh doanh thành công từ chính những cuốn sách, tự truyện do các nhà tài phiệt, người thành công tự tay viết ra. Và “Tự truyện Andrew Carnegie” chính là cuốn sách như thế, do nhà đại tư bản- ông vua thép nước Mỹ thế kỷ 19 tự tay viết nên. 

Carnegie được sinh ra tại Scotland, và di trú tới Hoa Kỳ năm 1858. Từ một người làm thuê nhiều nghề với đồng lương ít ỏi, cuối cùng ông mở ra Công ty thép Carnegie, sau đó sát nhập với công ty thép Elbert H. Gary’s Federal và vài công ty nhỏ khác để trở thành U.S. Steel – một trong những công ty thép lớn nhất trên thế giới. Theo tạp chí Forbes, tới năm 2007 tài sản của ông là 298,3 tỉ USD, và ông được coi là người giàu thứ 3 trong lịch sử sau John D. Rockefeller và Mansa Musa. Ông là người đã góp phần làm cho ngành công nghiệp sản xuất thép của Hoa Kỳ phát triển mạnh mẽ vào cuối thế kỷ 19. 

Với tài sản từ việc kinh doanh thép, ông tiếp tục dựng nên các công ty lớn khác về tài chính, cũng như hoạt động xã hội đặc biệt là trong giáo dục như: Carnegie Hall, Carnegie Corporation of New York, Carnegie Endowment for International Peace, Viện Carnegie ở Washington, Đại học Carnegie Mellon và Bảo tàng Carnegie ở Pittsburgh. 

Carnegie cũng dành một khoản tiền lớn để xây dựng nhiều thư viện, trường học, trường đại học ở Hoa Kỳ, Anh Quốc, Canada và những quốc gia khác và quỹ hưu trí cho cựu nhân viên về hưu. Ông cũng chính là người truyền dạy những “nguyên tắc thành công” cho Napoleon Hill – Tác giả “Think and Grow Rich”. 

Không chỉ kể lại cuộc đời và sự nghiệp kinh doanh của mình, trong cuốn Tự truyện Andrew Carnegie ông còn để lại cho hậu thế những lời khuyên đắt giá mà ông tin rằng nó là kim chỉ nam, những điều quan trọng nhất làm nên thành công của bản thân ông cũng như mọi người khác bao gồm: (1) Biết những gì cần phải biết, (2) Chỉ sản xuất những gì tốt nhất (3)Tập trung vào chỉ một thứ (4) Hãy thành thật quan tâm đến người khác.

The first tycoon: The epic life of Cornelius Vanderbilt 

The first tycoon: The epic life of Cornelius Vanderbilt

Trong cuốn sách sách bán chạy nhất nước Mỹ, đồng thời đạt Giải thưởng sách quốc gia Hoa Kỳ năm 2009, Giải Putlizer năm 2010 này, độc giả sẽ được tiếp cận với cuộc đời và sự nghiệp kinh doanh của nhà đại tư bản, tài phiệt hàng đầu nước Mỹ, người đã có công lớn trong việc tạo ra chủ nghĩa tư bản hiện tại của Mỹ. 

Sinh ra và lớn lên ở đảo Staten, Cornelius Vanderbilt đã vươn lên từ một thợ lái thuyền trở thành người xây dựng đội tàu hơi nước lớn nhất quốc gia, rồi trở thành ông Vua của đế chế đường sắt Hoa Kỳ. 

Vanderbilt đã giúp khởi động cuộc cách mạng giao thông, thúc đẩy Cơn sốt vàng, định hình lại Manhattan và phát minh ra mô hình tập đoàn hiện đại. Như tác giả TJ Stiles đã chỉ ra, Vanderbilt đã làm nhiều hơn bất kỳ cá nhân nào khác để tạo ra thế giới kinh doanh mà chúng ta đang sống ngày nay. 

Trong cuốn sách “The First Tycoon”, Stiles cung cấp bức tranh toàn diện, sâu rộng, có thẩm quyền, một thiên anh hùng ca về người thuyền trưởng vĩ đại này của nước Mỹ. Ông là người có tầm nhìn xa, đi tiên phong trong các mô hình kinh doanh. Ông đồng thời là một tay đấm bốc chưa được đào tạo qua trường lớp, đến để chỉ huy sự tôn trọng của các tầng lớp xã hội New York. Và ông là một người cha phải vật lộn với đứa con nghiện cờ bạc, một người chồng hết mực yêu thương nhưng lại bạo hành vợ, và cuối cùng là một ông già bị ám ảnh bởi việc tiếp xúc với người chết… 

“The First Tycoon” là câu chuyện phấn khích, đầy tính sử thi và sự phức tạp về một người đàn ông và một quốc gia trưởng thành cùng nhau. Những thất bại của Cornelius Vanderbilt trong việc đào tạo thế hệ kế tiếp, khiến đế chế của ông sụp đổ chỉ trong vài thế hệ cũng là điều mà nhiều người nên lưu ý. 

“The First Tycoon” hiện chưa được xuất bản bằng tiếng Việt tại VN, nếu muốn đọc, bạn có thể tìm phiên bản tiếng Anh của cuốn sách để nghiền ngẫm. 

Tại sao chúng ta nghèo? Henry Ford tự truyện 


Sinh năm 1863 tại bang Michigan trong một gia đình nông dân khá giả, ngay từ nhỏ Henry Ford đã sớm nảy sinh niềm đam mê với ô tô, và sau đó ông đã dành toàn bộ cuộc đời mình cho niềm đam mê ấy. Năm 40 tuổi, cùng với 11 nhà đầu tư khác và 28.000 USD tiền vốn, Henry Ford đã sáng lập lên thương hiệu Ford nổi tiếng toàn cầu sau này. 

Sau thời gian đầu đầy cam go, thử thách, Ford đã khẳng định vị trí của mình trên thương trường Mỹ. Năm 1918, một nửa số ôtô được sử dụng trên đất Mỹ là Model T của hãng Fofd. Đây cũng là loại xe này được yêu thích rất nhiều năm sau đó. Tới năm 1927, đã có 15 triệu chiếc Model T được đưa ra thị trường, một kỷ lục tồn tại suốt 45 năm mới bị phá vỡ. Vào thời điểm ông qua đời ở tuổi 83 Henry Ford có tổng tài sản ước tính vào khoảng 199 tỷ USD. 

Trong cuốn tự truyện này, nhà đại tư bản Henry Ford đã kể lại hành trình xây dựng nên Tập đoàn ô tô Ford nổi danh, cũng như chia sẻ những bài học quan trọng đã làm nên thành công của ông. 

Đầu tiên đó chính là niềm đam mê với công việc, sự nghiệp mà mình theo đuổi. Ông viết: Đam mê là một trong số ít những tài sản quý giá của con người. Một người quyết đoán có thể thành công trong hầu hết mọi việc mà anh ta theo đuổi, nhưng nếu không đam mê những việc đó thì thành công cũng không còn mấy ý nghĩa. 

Thứ hai đó chính là nguyên tắc sản xuất phục vụ xã hội. Henry Ford là một trong những người đầu tiên áp dụng dây chuyền sản xuất hàng loạt để sản xuất ô tô với giá phải chăng và cũng là người đầu tiên xây dựng ý tưởng về một “chiếc xe phổ thông” – Model T. Hành động này của ông không chỉ dẫn tới một cuộc cách mạng trong sản xuất công nghiệp ở Mỹ và các nước khác trên thế giới; mà còn ảnh hưởng sâu sắc đến nền văn minh hiện đại, đến nỗi các nhà lý luận xã hội phải gọi thời kỳ lịch sử kinh tế và xã hội này là “Thời đại của Ford”. 

5 cuốn sách hay nhất về 5 nhà tài phiệt nổi tiếng nước Mỹ thế kỷ 19 Titan- Gia tộc Rockefeller, Gia tộc Morgan, Tự truyện Andrew Carnegie, The first tycoon, Tại sao chúng ta nghèo- Tự truyện Henry Ford không chỉ cung cấp cho độc giả những bài học quý giá trong kinh doanh, quản lý; mà còn truyền cảm hứng cho bất cứ ai muốn thực hiện những điều lớn lao, để lại những dấu ấn tích cực trong cuộc đời. 

Đọc thêm: 

Việt Hà- Chuyên viên truyền thông, blogger điểm sách
Nếu bạn thích bài viết này, hãy chia sẻ nhé. Cảm ơn bạn nhiều!

Không có nhận xét nào :

Đăng nhận xét

Nhận bài mới vào email